Trump enerji ateşkesi ilan etti, Rusya saldırılara devam etti

ABD Başkanı Donald Trump 11 Ekim Pazar günü Truth Social platformunda Rusya ve Ukrayna arasında "enerji ateşkesi" sağlandığını ve bu kararın derhal yürürlüğe girdiğini ilan etti. Trump anlaşmanın her iki taraf tarafından kabul edildiğini belirterek "Bunu bozmayın" çağrısında bulundu ancak koşullar veya doğrulama mekanizması hakkında hiçbir detay vermedi.

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ilanı "haber dışı" olarak nitelendirdi ve Rusya'nın onayı şartıyla kabul edilebileceğini söyledi. Zelenskiy, ABD tarafından ayrıntı beklediklerini ve Rusya'nın da aynı hazırlığı göstermesi gerektiğini vurguladı. Ukrayna Dışişleri Bakanı Andrii Sybiha ise Kreml'in ateşkes ihlali yaptığını bildirdi.

“Ukrayna barış istiyor. Soru Rusya'nın isteyip istemediği.”

Trump'ın duyurusundan kısa süre sonra Rusya, Harkev'deki CHP-5 termik santraline ve Kiyev'deki bir elektrik santralına drone ve güdümlü bomba saldırıları düzenledi. Ukrayna yetkilileri saldırıların Trump'ın gönderisinden sonra gerçekleştiğini onayladı. Harkev saldırısında en az 6 kişi yaralandı, ayrı bir roket saldırısında bir market vurularak 3 kişi öldü ve 20'si civarında yaralandı.

Gerilim, Trump'ın 9 Ekim'de Putin ile telefon görüşmesinden sonra ABD'nin Rusya'dan 300 bin ton başlangıçta, kademeli olarak 4,5 milyon tona kadar dizel alımına izin veren geçici lisans vermesiyle başladı. Trump fiyat artışlarını İran Savaşı'na bağlarken, Zelenskiy bu anlaşmanın Rusya'nın savaş makinesini finanse edeceğini savundu.

Trump 10 Ekim'de Beyaz Saray'da basına konuşurken Zelenskiy'yi "dünyaya sorun çıkaran" ve savaşı bitirebilecek anlaşmaları reddeden bir lider olarak suçladı. "Ukrayna'nın anlaşma yapabilecek yeni bir başkan seçme vakti geldi" diyerek açıkça liderlik değişikliği çağrısında bulundu. Bu açıklamalar Kiev ve Avrupa müttefiklerinden tepki çekti.

Zelenskiy 11 Ekim'de X platformunda, Rusya enerji altyapısına saldırmayı durdurursa Ukrayna da Rus rafinerilerini hedef almayı durdurabileceğini bildirdi. "Bu bugünden başlayabilir ama Putin istemiyor" diye ekledi. Aynı gün Ukrayna, Vladimir bölgesindeki Yandex veri merkezini vurarak dört günde üçüncü teknoloji altyapı saldırısını gerçekleştirdi.

Avrupa Birliği Komisyon Başkanı Ursula von der Leyen, Zelenskiy ile telefon görüşmesinde enerji ateşkesini "tam desteklediğini" belirtti. Fransa Cumhurbaşkanı Makron da "gerçekçi bir enerji ateşkesi" çağrısını desteklerken Rusya'nın bunu reddedip saldırıları yoğunlaştırdığını kaydetti. İngiltere Başbakanı Andy Burnham ise Zelenskiy'e "tam dayanışma" bildirip birleşme planladığını açıkladı.