Fransa'da okul protestoları büyüyor: 6 bin tutuklama, polis şiddeti sorgulanıyor

Fransa'da 17 Eylül'de başlayan lise öğrencileri protestoları salı günü en geniş katılımı buldu. İçişleri Bakanlığına göre 256 bin kişi 40'tan fazla şehirde sokaklara döküldü; örgütçüler bu rakamı 450 bin olarak duyurdu. Protestolar okul binalarının çöküşmesi, öğretmen eksikliği ve aşırı kalabalık sınıflara karşı başladı.

Hareketin başladığı Créteil'in Saint-Exupéry Lisesi'nden başlayıp Marseille, Lyon, Lille, Strasbourg, Nantes ve Toulouse'a yayılan eylemlerde binlerce okul kilitlendi veya yarı kapalı kaldı. Öğrenci sendikası UNL ve öğretmen sendikaları salı günü grev çağrısı yaptı.

“Öğrencilerin öfkesinin kaynağı yok değil, bu bir sistem krizi”

Polis müdahaleleri sonucu yaralanma ve tutuklama rakamları hızla arttı. Eğitim Bakanı Édouard Geffre açıkladığı verilerde 85 öğretmen, 215 öğrenci ve 715 polis memurunun yaralandığını belirtti. İçişleri Bakanı Laurent Nuñez'e göre Pazartesi'den itibaren 6.059 kişi tutuklandı, 5.060 kişi gözaltına alındı.

En ciddi olay Pontoise mahkemeliğinde açığa çıktı: bir polis memuru bir öğrencinin yüzüne doğrudan gaz bombası atarak ciddi yaraladı. Savcı, memuru "kasten yaralama ve müthiş sakatlık" suçlamasıyla yargılama altına aldı ve görevden uzaklaştırdı. İnsan hakları örgütleri polis şiddetinin "orantısız" olduğunu iddia ediyor.

Nuñez, polis müdahalelerinin "hemen hemen her durumda orantılı" olduğunu, yasalar çerçevesinde yapıldığını savundu. Geffre ise öğretmen eksikliğini gidermek için bir "eylem planı" ve 2027 okul yılı programları üzerinde "derinlemesine çalışma" vaat etti; ancak 2027 başlangıcı için karar verilemeyeceğini itiraf etti.

Başkan Emmanuel Macron'un hükümeti, Mayıs 2027 seçimlerinden altı ay önce bu krizle yüzleşiyor. Anketlerde Marine Le Pen önde giderken, bütçe kesintileri ve yakıt fiyatları huzursuzluğu besliyor. Öğrenciler "Devlet milli eğitimi öldürdü" transparentlarıyla daha fazla kaynak ve personel istiyor.