Kanada-Haiti kökenli yazar Thélyson Orélien'in romanı yapay zeka suçlamasıyla karşı karşıya

Kanada-Haiti kökenli 38 yaşındaki yazar Thélyson Orélien'in ilk romanı "C'était ça ou mourir" (Ya Bu Ya Ölüm), Fransa'da bu yılın en çok konuşulan edebiyat ödüllerinin aday listelerine girdi. Roman, Fnac Roman Ödülü'nü kazandı ve Goncourt, Renaudot, Femina ve Médicis ödüllerinin ilk seçim listelerinde yer alıyor. Grasset yayınevinden çıkan kitap 35 binden fazla satıldı ve 20'den fazla dile çevriliyor.

Pazartesi 21 Eylül'de X platformunda "Balance ton Claude" (Claude'u Açığa Çıkar) adlı anonim bir hesap, ABD yapımı Pangram yazılımıyla romanın birkaç pasajını test ettiğini ve sonucun "%100 yapay zeka" çıktığını iddia etti. Hesap sahipleri, Pangram'ın yanlış pozitif oranının %0,0041 olduğunu, bu aracın "en güvenilir yapay zeka dedektörü" olduğunu savundu.

“Bu bir suçlamadır ve yazarın kendini savunması imkansız; jüriler bu tür iddialardan çekinir.”

Orélien suçlamaları derhal reddetti. Libération gazetesine "Her zaman yaratıcılık ve edebiyat tutkusu duyduğum için bir makineyi kullanmak zorunda hissetmemin hiçbir nedeni yok" diyen yazar, Haitiyan ve Karayip kökenli geleneğinin ritim ve imajlarının kendine ait olduğunu vurguladı. Yazar, kendini savunmak için yayıneviyle bir dosya hazırladığını belirtti.

Grasset yayınevi ilk etapta iddiaları "sahte haber" olarak yutup geçti. Yayınevi, Amazon'da yapay zeka ile yazılmış onlarca romanın olduğunu ama hiçbirinin başarılı olamayacağını, Orélien'in romanının bu kitapların tam zıddı olduğunu söyledi. Olay büyüdükçe yayınevi daha kapsamlı bir açıklama yapmaya hazırlandı.

Birçok yazar ve edebiyatçılar Orélien'in arkasında yer aldı. Yazar Laura-Ève Lambert, suçlamanın yazarın kendini savunması imkansız bir durum yarattığını, jürilerin bu tür iddialardan çekindiğini ifade etti. India Desjardins, Pascale Cormier ve eski milletvekili Catherine Dorion da sosyal medyada "İnanıyorum" diyerek desteklerini bildirdi. Teknoloji yazarı Bruno Guglielminetti okuyucuları kitabı alıp kendi kararlarını vermeleri için çağırdı.

L'Express dergisi ve Libération'ın CheckNews servisi, Pangram'ın roman pasajlarını yapay zeka olarak işaretlediğini doğrularken, yazarın daha eski metinlerinin "%100 insan" olarak değerlendirildiğini kaydetti. Uzmanlar, dedektör araçlarının henüz standartlaşmadığını, yanlış pozitif riskinin olduğunu ve bu tür araçlarla yapılan kamuoyu yargılamalarının tehlikeli olabileceğini uyarıyor.