Şi Cinping 11 yıl sonra ABD'de Trump ile zirve yapıyor

Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, ABD Başkanı Donald Trump'ın davetiyle 23-25 Eylül tarihlerinde Washington'a resmi ziyarette bulundu. Bu ziyaret, 2015'teki Şi-Obama görüşmesinden bu yana bir Çin devlet başkanının ilk Washington resmi ziyareti olarak kaydedildi. Trump, protokolü bozarak Şi'yi Maryland'daki Joint Base Andrews askeri üssünde bizzat karşıladı; bir ABD başkanının Papa dışında bir lideri havalimanında karşılaması 1962'den beri ilk kez gerçekleşti.

Zirve gündeminde karşılıklı gümrük tarifeleri, nadir toprak elementleri tedariki, yarı iletken kısıtlamaları ve yapay zeka güvenliği yer alıyor. Taraflar Ekim 2025'te Güney Kore'nin Busan kentinde sağladıkları geçici uzlaşmayı sürdürmeye çalışıyor. Busan mutabakatında taraflar yüzde 24'lük ek tarifeleri bir yıl erteleme, Çin fentanil ihracat kontrolü taahhüdünde bulunma ve ABD de ek gümrük vergisini yüzde 20'den yüzde 10'a indirme konusunda anlaşmıştı.

“İki ülke, "karşılıklı tarifeler" kapsamında birbirlerine getirdikleri yüzde 24 ek tarifeyi 10 Kasım 2025'ten itibaren bir yıl erteleme konusunda anlaştıklarını duyurmuştu.”

Son dönemde Trump yönetimi, Çin dahil 60 ülkeye zorla çalıştırma iddialarıyla yüzde 12,5 yeni gümrük vergisi getirmiş; bu hamle ateşkesin hassas dengesini riske atıyor. Zirvede Orta Doğu'daki savaşlar ve İran dosyası ile Tayvan meselesi de masada. Liderler 24 Eylül'de Beyaz Saray'da askeri tören, ikili görüşmeler ve devlet yemeği yapacak; 25 Eylül'de Ulusal Arşivler binasını birlikte ziyaret edecekler.

Teknoloji devlerinin patronları da devlet yemeğine davet edildi; bu durum zirvenin stratejik bir gösteri niteliği taşıdığını gösteriyor. Xinhua'ya göre taraflar yapay zeka alanında "uyarı mekanizması" kurmayı içeren bir diyalog başlatmaya karar verecek.