Husiler Bab el-Mandeb'i ele geçirdi, Suudi petrol rotası tehlikede

İran destekli Husi militanları Eylül ayının ikinci haftasında Yemen'in batı kıyısında hızlı bir ofansif başlattı. 10 Eylül'de stratejik Mocha liman kentini, 11 Eylül'de ise Bab el-Mandeb Boğazı'nın tam ortasında yer alan Perim (Mayyun) adasını ele geçirdiler. Bu gelişme, Suudi Arabistan'ın Hormuz Boğazı'nın kapanmasından sonra kullandığı alternatif petrol rotasını doğrudan tehdit ediyor.

Husiler, Mocha'nın kuzeyindeki Hays ve Hodeida vilayetlerindeki pozisyonlardan hareketle Tihama sahil şeridini hızla ilerlediler. Suudi destekli Yemeni hükümet kuvvetleri, Tarek Saleh'in komutasındaki Milli Direniş Kuvvetleri de dahil olmak üzere neredeyse direniş göstermeden çekildi. Çekilme sırasında ABD ve Suudi kaynaklı gelişmiş silahlar geride bırakıldı.

“Husiler, Bab el-Mandeb'i kapatmak için ileri silahlara ihtiyaç duymuyor; bir arabanın üzerindeki bir top bile yeterli.”

Boğazın kontrolü, global ticaret için kritik öneme sahip. Birleşmiş Milletler verilerine göre dünya deniz ticaretinin yaklaşık %8,7'si bu boğazdan geçiyor. Suudi Arabistan, Hormuz Boğazı'nın İran tarafından etkili bir şekilde kapatılmasından sonra günlük 4-5 milyon varil petrolü 1.200 kilometrelik Doğu-Batı boru hattı ile Yanbu limanına ulaştırıyordu. Bu boru hattı da 10 Eylül'de Irak'tan başlatılan drone saldırılarıyla hedef alındı ve haftalarca tamir sürecek şekilde hasar gördü.

ABD, Suudi Arabistan'ın doğrudan askeri müdahale taleplerini reddetti. Başkan Trump, 12 Eylül'de "Husiler bizi aradı, bizimle savaşmak istemiyor" diyerek durumu hafifletmeye çalıştı. Halkla İlişkiler Başkanı JD Vance ise enerji krizi riskine dikkat çekti. Washington, Masqat'ta Husi temsilcileriyle gizli görüşmeler yaparak ABD gemilerinin hedef alınmayacağını onaylattı.

Suudi Arabistan, Türkiye ve Pakistan ile imzaladığı Mekke Ortak Savunma Anlaşması çerçevesinde destek arayışına girdi. İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkian, Husilerin eylemlerinden sorumlu olduklarını belirterek Teheran'ın doğrudan sorumluluğunu reddetti. BM Yemen Özel Elçisi Hans Grundberg, durumu "yeni ve daha tehlikeli bir aşama" olarak tanımladı.