ABD 23 yıl sonra Irak'tan tamamen çekiliyor, İran destekli gruplar zafer ilan ediyor

Amerika Birleşik Devletleri (ABD), 2003'te Saddam Hüseyin'i devirmek için başlattığı müdahalenin 23 yıl sonra 30 Eylül 2026 tarihinde sona erdiğini ilan etti. Washington ve Bağdat arasında 2024'te imzalanan geçiş anlaşması çerçevesinde, Irak'ta kalan son 2.500 Amerikalı asker —lojistik ve eğitim görevlerinde görevli— bu tarihe kadar tamamen çekilecek. 2011'de bir kez çekilip 2014'te IŞİD'e karşı kurulan koalisyonla dönen ABD, zirvede yaklaşık 170.000 askere ulaşmıştı.

İrak Başbakanı Ali es-Seydi, çekilmeyi "Bağımsızlık Günü" olarak adlandırılan dört günlük törenlerle kutlayacağını açıkladı. Aynı anda, İran destekli milizlerin Haziran 2027'ye kadar silahsızlandırılıp devlet güvenlik aygıtına entegre edileceğini bildirdi. Bu taahhüt, miliz komutanlarının "tarihi zafer" ilanlarıyla çelişiyor.

“Bu, Irak İslam direniş grupları ve onurlu İraklılar için tarihi bir zafer, Amerikan projesinin ağır bir yenilgisidir.”

İran Hizmeti Irak İslam Direnişi komutanı Ebu Mucteba el-Yasiri, çekilmeyi "Amerikan projesinin ağır bir yenilgisi" ve "Irak tarihinin kara bir sayfasının kapanışı" olarak niteledi. Güvenlik analisti Cemil el-Behadli, Reuters'a ABD varlığının İran'ın Irak'taki nüfuzuna bir denge unsuru olduğunu, bu denge kalkınca Tehran'ın stratejik olarak kazanç sağlayacağını kaydetti.

Uzmanlar, ABD'nin çekilmesinin iki farklı riski tetikleyebileceğini uyarıyor: İran müttefiklerinin güvenlik ve siyaset üzerindeki hakimiyetini artırması ve IŞİD kalıntılarının boşluğu doldurmak için yeniden toplanması. NPR muhabiri Jane Arraf, 2011 çekilmesinin ardından yaşanan güvenlik boşluğunun hatırlatıldığını, bu sefer de "fanfarsız" bir ayrılma gerçekleştiğini aktardı.

Savaş maliyeti ABD hazinesine Irak ve Suriye operasyonları toplamında 1,79 trilyon dolar olarak yansıdı. 2003'ten bu yana yaklaşık 4.500 Amerikalı asker hayatını kaybetti; doğrudan çatışma ölümleri 315 bini buldu. Trump yönetimi, Biden döneminde imzalanan takvimi uygulayarak "bitmeyen savaşları sonlandırma" vaadini yerine getirme çabası içinde.